Noel Baba Gerçek Mi? |

Noel Baba, Noel gecesi çocuklara armağan bıraktığına inanılan efsanevi kişi.

Elfleri ile beraber çocuklar için oyuncaklar yapar. Çocuklar kendisine mektupla Noel için hangi hediyeyi istediklerini bildirirler. Noel Baba da ren geyiklerinin çektiği uçan kızağını hediyelerle doldurur ve hanelere bacalardan girerek herkesin hediyesini dağıtır. Aynı zamanda çocuklar tarafından kendisi ve geyikleri için bırakılan süt, kurabiye, havuç gibi yiyecek ve içecekleri tüketirler.

Noel Baba son zamanlarda kır saçlı, uzun kır sakallı, sevimli, koca göbekli, tonton birisi olarak resmedilir. Beyaz tüyleri olan kırmızı bir cübbe giymekte aynı görüntüde bir de kukuleta takmaktadır. Evinin yeri ülkelerin ananelerine göre farklık göstermektedir. Kuzey Kutbu, Finlandiya’daki Korvatunturi, İsveç’teki Dalecarlia veya Grönland bunlardan bazılarıdır. Kimi ülkelerde Noel Baba grottoları kurulur ve çocuklar Noel Baba kılığındaki oyuncuların dizlerine oturarak hediye olarak ne istediklerini söylerler.

Noel Baba kılığındaki bir oyuncu, bir çocuğun Noel dileklerini dinlerken. Kimi anne baba bu anane sayesinde çocuklarının Noel hediyesi olarak ne istediğini öğrenmiş olurlar ve bu hediyeleri Noel Baba bırakmış gibi çocuklara verirler.

Noel Baba gerçek mi

Noel Baba gerçek mi

Etimoloji

Noel Baba bir hayli dilde, aziz, Nikola, Klaus, Noel ve baba sözcüklerinin türevlerinden oluşturulmuş isimlerle anılır: Santa Claus, Papa Noel vs. Bunun haricinde bir takım Avrupa ve Latin Amerika ülkelerinde kullanılan Kris Kringle ismi, ilk sefer Martin Luther tarafından kullanılan Almanca Christkind (Çocuk Mesih) isiminin yozlaşık halidir. Bu isim Noel Baba’nın yerini alması için o dönemin tutucu Katolik etrafları tarafından benimsenirken, Protestan Kiliseleri daha laik bir isim olan Noel Baba ve türevlerini benimsemişlerdir.

Tarihçe

Noel Baba efsanesi ve 6 Aralık’ta çocuklara şekerleme ile armağan verilmesi ananesinin, Piskopos Nikola’yı konu alan Hollanda efsanesi Sinterklaas’a dayandığı kabul edilir. Bu efsane ilk sefer Hollandalı muhacirler aracılığıyla Amerika’daki New Amsterdam’a (günümüz New York City’si) erişmiştir.

Piskopos Nikola

Piskopos Nikola (Barili Nikola veyahut Myralı Nikola olarak da bilinir), Likya’nın Myra yöresinde (son zamanlarda Demre) yaşamış bir 4. asır Hristiyan azîzidir. Yunanistan’ın, Rusya’nın, çocukların ve denizcilerin azizidir. 6 Aralık, Aziz Nikola Günü olarak kutlanır. 6 Aralık tarihinde bir hayli ülkede çocuklara armağanlar verilir.

Nikola’nın varlığını destekleyen tarihi bir doküman mevcut değildir. Antik Likya’nın liman şehiri Patara’da doğduğu kabul edilir. Gençliğinde Filistin ve Mısır’ı dolaştı. Likya’ya döndükten sonra Myra piskoposu oldu. Roma İmparatoru Diocletian döneminde Hristiyanların gördüğü zulüm sırasında gözaltına alındı. İmparator Büyük Konstantin döneminde serbest bırakıldı ve 325 senenindeki İznik Konsili’ne katıldı. Can verdikten sonra Myra’daki kilisesinin kabirliğine gömüldü. 6. yy’a gelindiğinde türbesinin ünü bayağı dağılmıştı. 1087 seneninde İtalyan denizciler ya da tüccarlar kemiklerini İtalya’nın Bari şehrine götürdüler. Bu nakil, Nikola’nın Avrupa’daki ününü büyük oranda artırdı ve Bari bir hac merkezi haline geldi. Nikola’nın kemikleri bugün Bari’deki 11. yy yapımı Aziz Nikola Bazilikası’ndadır.

Nikola, iyi kalpliliği ve bonkörlüğü ile meşhurdu. Fakirlik sebebiyle fuhuşa sürüklenecek olan üç genç kızın çeyiz giderlerini ödeyip izdivaç ettirdiğine ve bir kasap tarafından öldürülüp tuzlu suya basılan üç çocuğu dirilttiğine inanılır. Hıristiyanlıktaki küçük azîzlerden biri olmasına karşın, Ortaçağ’da ünü tüm Avrupa’ya dağıldı ve pek çok ülkede hesabına binlerce kilise yapıldı. Roma İmparatoru I. Justinianos Nikola hesabına Konstantinopolis’de (bugünkü İstanbul) bir kilise yaptırdı. Nikola’ya atfedilen mucizeler, Ortaçağ ressamlarının ve oyuncularının sıklıkla canlandırdığı konulardandı. Aziz Nikola Günü’nde “Çocuk Piskopos” olarak adlandırılan bir erkek çocuğunu, temsili olarak, Mukaddes Suçsuzlar Günü’ne (28 Aralık) kadar piskopos atamak, tüm Avrupa’da yaygın bir ananeydi

Aziz Nikola Hollandacada Sinterklaas olarak biliniyordu. Hollandalı muhacirler Amerika’ya eriştiğinde bu isim giderek Santa Claus’a dönüştü.

Günümüzdeki Noel Baba imajı

Günümüzdeki Noel Baba imajı, karikatürist Thomas Nast’ın 3 Ocak 1863 tarihli Harper’s Weekly mecmuasında yayınlanan çizimlerine dayanır. Nast’ın çizimleri ise 1822’de Amerikalı şair Clement Clarke Moore’un yazdığı kabul edilen ve ölümünden sonra kendisine atfedilen, “A Visit from Saint Nicholas” (Aziz Nikola’nın Ziyareti) veyahut “Twas the Night Before Christmas” (Noel’den Evvelki Geceydi) denilen şiirden esinlenmiştir.

Popüler Noel Baba imajı, çizer Haddon Sundblum’un, 1931 seneninden itibaren Coca-Cola şirketi için hazırladığı çizimlerle son halini almıştır. Sundblum’un Noel Baba’sı, kilolu, beyaz sakallı, uçları beyaz kürklü kırmızı bir kıyafet giyen, siyah kemerli, siyah çizmeli, yumuşak kırmızı şapkalıydı.

Mitolojik unsurlar

Noel Baba’nın hediye getirmesi geleneği, İskandinav Mitolojisi’ndeki yaradan Odin’e dayanır. Odin, uçan atı Sleipnir ile avlanmaya gittiğinde, çocuklar Sleipnir için çizmelerinin içine havuç ve saman koyup şöminenin yanına asarlardı. Odin’in bu iyilik karşılığında çocuklara armağan ve şekerlemeler getirdiğine inanılırdı. Giderek bu anane Avrupalı muhacirler aracılığıyla Amerika’ya erişti. Çizme yerine büyük çoraplar kullanılmaya başlandı ve bu anane Noel’e dahil oldu.


(50%) (0%) (0%) (50%)
Etiketler: , , , , , , , , , , , , ,

Yorum Yazınız

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*
*

Yandex.Metrica
Önceki yazıyı okuyun:
TÜKÜRÜK BEZİ TÜMÖRLERİ

Tükürük bezlerinde tümör oluşu genel bir durum mudur? Evet, genellikle kulak altı tükürük bezlerini ilgilendiren “karışık tümörler”.

Kapat